Uważany za najwybitniejszego i najbardziej uniwersalnego kompozytora pierwszej połowy XX wieku, Igor Strawiński (1882—1971) był autodydaktą: nie odbywał regu­larnych studiów muzycznych. Od 9 roku życia pobierał naukę gry na fortepianie, wykazując wybitne uzdolnienia improwizacyjne. Przez bardzo krótki czas uczył się prywatnie u Rimskiego-Korsakowa. Ukończył studia prawnicze na uniwersytecie w Petersburgu. W r. 1907 zawarł znajomość z Diagilewem. Otrzymuje od niego propo­ zycję napisania baletów i tworzy w krótkim czasie serię wybitnych dziel tego typu: Ognistego ptaka, później Pietruszkę i Święta wiosny. W ciągu kilku zaledwie lat wybija się na czoło ówczesnej awangardy. W r. 1910 przenosi się do Szwajcarii, gdzie przeby­wa podczas I wojny światowej. W r. 1915 debiutuje w Genewie jako dyrygent, później występuje też często jako koncertujący pianista. Od r. 1919 mieszka we Francji (od 1934 w Paryżu), gdzie otrzymuje obywatelstwo francuskie. W r. 1939 wyjeżdża do USA i tam (1945) otrzymuje obywatelstwo amerykańskie. Do najwybitniejszych dzieł kompozytora zalicza się (w ujęciu chronologicznym): balet Ognisty ptak (L'Oiseau de Feu, wg bajki rosyjskiej, 1910), balet Pietruszka (Pétrouchka, 1911), balet Święto wiosny (Le Sacre du Printemps, 1913), Wesele (Les Noces, rosyjskie sceny choreografi­czne ze śpiewem i towarzyszeniem 4 fortepianów i instrumentów perkusyjnych wg rosyjskich pieśni ludowych, 1917), Historię żołnierza (L'Histoire du soldat, w 6 scenach dla narratora, tancerzy i małego zespołu instrumentów, 1918), balet Pulcinella (1920), operę-oratorium Król Edyp ( 1927), Symfonię psalmów (Symphonie de Psaumes na chór i orkiestrę, 1930), balet Gra w karty (Jeu de cartes, choreografia Balanchine'a, 1936, z cytatami m. in. z Rossiniego i Jana Straussa młodszego), Symfonię in C (1940), Symfonię w trzech częściach (1945), operę The Rake's Progress (wg N. H. Audena, 4951), balet Agon (w 1 akcie, z choreografią Balanchine'a, 1957), Canticum sacrum ad honorem Sancti Marci nominis na głosy, chór i orkiestrę (1955), 7 hreni: id est Lamenta-tiones Jeremiae Prophetae na głosy solowe, chór i orkiestrę (1958), koncert fortepiano- wy Movements ( 1959), kantatę A Sermon, a Narrative, and a Prayer (Kazanie, opowieść i modlitwa, wg tekstów biblijnych i angielskich tekstów religijnych, 1961), biblijną alegorię Potop (The Flood, 1962), Wariacje orkiestrowe (A. Huxley in memoriam, 1964) i Requiem Canticles na głosy solowe, chór i orkiestrę (1966). W zakresie melodyki Strawiński potrafił wytworzyć specyficzny własny styl, oparty na ostinatach i uporczy­wym rozwoju motywicznym. W instrumentacji dał przykład nowego traktowania orkiestry, lubił brzmienia ostre, agresywne, silnie podbudowane perkusją. W metro-rytmice dokonał w swoim czasie największego przewrotu: uwolnił muzykę od schema­ tów metrycznych, wprowadził złożoną polimetrie. Miał wielki zmysł formy. W ostat­nich dziełach stosował oryginalnie zmodernizowaną dodekafonię. Preferował pod koniec życia tematykę religijną. Wyjątkowe znaczenie dla nowej muzyki mają publika­cje Strawińskiego: Autobiografia, Poetyka muzyczna i ujęte w długie cykle Rozmowy z Robertem Craftem, w których Strawiński wyjaśnia swój stosunek do najróżniejszych zagadnień twórczości.